KOTA KINABALU, 5 Oktober 2026 – Parti Warisan perlu menjelaskan dengan lebih terperinci bagaimana hasrat untuk menjadi kuasa penentu atau kingmaker pada Pilihan Raya Umum ke-16 (PRU16) akan diterjemahkan kepada manfaat sebenar untuk rakyat Sabah.
Aktivis dan penganalisis politik bebas, Atan Leecas berkata, strategi Warisan menjelang PRU16 boleh dilihat daripada dua sudut utama, iaitu menggunakan pengaruh politik untuk membawa tuntutan Sabah serta mendapatkan kedudukan dan jawatan yang dapat mengukuhkan parti serta kepimpinan.
Menurutnya, persoalan yang perlu diberikan perhatian ialah sejauh mana kepentingan rakyat akan menjadi keutamaan sekiranya Warisan mempunyai jumlah kerusi Parlimen yang mencukupi untuk menentukan pembentukan kerajaan Persekutuan.
“Persoalan utama ialah antara kepentingan rakyat dengan manfaat kepada kepimpinan parti, apakah yang akhirnya mendapat keutamaan dalam rundingan?
“Bagaimana Warisan boleh menterjemahkan kepentingan rakyat apabila menjadi kingmaker, sedangkan ketika berada dalam kerajaan MADANI, kepimpinan mereka dilihat lebih banyak berdiam diri dalam isu hak Sabah termasuk tuntutan 40 peratus hasil Sabah?” katanya dalam kenyataan bertarikh 4 Oktober 2026.
Atan berkata, dalam sistem Parlimen yang mempunyai 222 kerusi, majoriti mudah secara asasnya memerlukan sekurang-kurangnya 112 kerusi.
Beliau berkata, sekiranya tiada satu blok memperoleh jumlah berkenaan, parti yang mempunyai bilangan kerusi diperlukan untuk membentuk majoriti boleh mempunyai kedudukan penting dalam rundingan selepas pilihan raya.
Sebagai gambaran, katanya, jika satu blok memperoleh 109 kerusi dan Warisan memenangi tiga kerusi, sokongan parti itu secara matematik boleh melengkapkan jumlah 112 kerusi.
“Bagaimanapun, keadaan itu tidak bermakna Warisan secara automatik menjadi satu-satunya penentu kerana blok berkenaan masih boleh mendapatkan sokongan daripada parti lain,” katanya.
Pada PRU15, Warisan memperoleh tiga kerusi Parlimen. Rekod rasmi ketika itu menunjukkan tiada parti atau gabungan memperoleh majoriti mudah dan Warisan merupakan antara parti yang mempunyai kerusi di Dewan Rakyat.
Atan berkata, jumlah kerusi yang diperoleh bukan satu-satunya ukuran kerana nilai sebenar dalam rundingan bergantung kepada sejauh mana sokongan sesuatu parti diperlukan bagi membentuk majoriti.
Beliau mendakwa Warisan kini berusaha mencari kerjasama dengan parti lain, termasuk Parti Solidariti Tanah Airku (STAR) dan Parti Kesejahteraan Demokratik Masyarakat (KDM), sebagai sebahagian daripada percaturan politik menghadapi PRU16.
Menurutnya, kemenangan di lebih banyak kerusi, termasuk kawasan yang kini mempunyai wakil KDM terutama di kawasan pedalaman, boleh menjadi salah satu laluan bagi Warisan meningkatkan jumlah kerusi dan mengukuhkan kedudukan dalam rundingan selepas pilihan raya.
“Selepas gagal membentuk kerajaan di peringkat negeri, Warisan mula mengubah strategi dan prinsip. Semua ini, pada pandangan saya, demi kuasa, kedudukan pemimpin dan kelangsungan parti,” katanya.
Atan berkata, kerusi Parlimen yang dimenangi boleh menjadi modal rundingan sekiranya sokongan parti diperlukan untuk pembentukan kerajaan.
Antara perkara yang berpotensi menjadi bahan rundingan, katanya, termasuk penyertaan dalam kerajaan, portfolio kementerian, perwakilan dalam pentadbiran serta komitmen terhadap dasar tertentu.
Beliau bagaimanapun menegaskan bahawa kedudukan sebagai kingmaker tidak secara automatik menjamin pelantikan semua ahli Parlimen parti ke jawatan kerajaan atau menjadikan presiden parti sebagai Perdana Menteri.
“Menjadi kingmaker tidak menjamin semua ahli Parlimen mendapat jawatan dan tidak menjamin presiden parti menjadi Perdana Menteri.
“Namun, kedudukan itu tetap mempunyai nilai politik kerana ia boleh membuka ruang untuk mendapatkan jawatan menteri atau timbalan menteri, meningkatkan pengaruh pemimpin serta mengukuhkan kedudukan parti,” katanya.
Dalam pada itu, Atan berkata, beliau melihat manfaat kepada rakyat Sabah perlu dinilai secara berasingan daripada manfaat yang diperoleh kepimpinan parti.
Menurutnya, sekiranya mempunyai pengaruh di peringkat Persekutuan, Warisan boleh menggunakan kedudukan itu untuk memperjuangkan pelaksanaan Perjanjian Malaysia 1963 (MA63), pembangunan infrastruktur serta penambahbaikan perkhidmatan awam.
Beliau berkata tuntutan berkenaan juga sepatutnya disertai sasaran yang jelas, tempoh pelaksanaan dan mekanisme pemantauan supaya rakyat dapat menilai pencapaiannya.
Namun, Atan mempersoalkan sama ada strategi kingmaker itu benar-benar akan digunakan untuk kepentingan rakyat atau lebih menjurus kepada pengukuhan kedudukan politik kepimpinan Warisan.
Beliau turut membangkitkan isu tuntutan 40 peratus hasil Sabah dan mendakwa terdapat perbezaan antara kenyataan yang disuarakan ketika berada di pembangkang dengan pendekatan yang diambil apabila mempunyai hubungan dengan kerajaan Persekutuan.
“Di sinilah kita perlu mengetahui matlamat Warisan untuk menjadi kingmaker, sama ada untuk membantu rakyat terutama tuntutan hak Sabah atau sebenarnya mereka hanya mahu mendapatkan undi untuk memenangi banyak kerusi, mengukuhkan kedudukan pemimpin dan memastikan parti terus bertahan,” katanya.
Atan turut membandingkan peranan wakil Sabah dalam kerajaan Persekutuan dengan wakil Warisan yang didakwanya kurang menonjol dalam isu tertentu berkaitan kepentingan Sabah.
Beliau memberi contoh Datuk Armizan Mohd Ali sebagai wakil kerajaan GRS di peringkat Persekutuan dan membandingkannya dengan Datuk Yusof Apdal yang menurut beliau juga mempunyai kedudukan dalam pentadbiran Persekutuan.
“Manfaat dan kelemahan bergantung kepada siapa yang diberikan jawatan serta bagaimana kuasa tersebut digunakan,” katanya.
Atan berkata, mendapatkan jawatan dalam kerajaan tidak semestinya bermaksud kepentingan rakyat diketepikan kerana jawatan boleh digunakan sebagai instrumen untuk melaksanakan dasar.
Bagaimanapun, katanya, prestasi perlu dinilai berdasarkan hasil yang dapat dilihat rakyat, bukannya semata-mata jumlah jawatan yang berjaya diperoleh.
Beliau berkata rakyat Sabah wajar menilai empat perkara utama dalam meneliti strategi politik Warisan, iaitu tuntutan yang dibawa, perjanjian atau komitmen yang dibuat, kedudukan yang diperoleh serta hasil yang dilaksanakan.
“Adakah tuntutan pembangunan dinyatakan secara khusus? Adakah terdapat tempoh pelaksanaan? Adakah pemimpin melaporkan perkembangan kepada rakyat dan adakah manfaat itu melangkaui kepentingan kepimpinan parti?
“Warisan juga perlu menerima bahawa penyertaan dalam kerajaan membawa tanggungjawab bersama dan parti yang mendapat pengaruh dalam pentadbiran perlu menjawab mengenai prestasi kerajaan tersebut,” katanya.
Atan berkata, sasaran Warisan untuk memenangi lebih banyak kerusi Parlimen boleh dilihat sebagai usaha memperbesar kuasa tawar-menawar, mendapatkan kedudukan penting dan mengukuhkan kedudukan kepimpinan.
Bagaimanapun, beliau mengakui dakwaan bahawa Warisan hanya mementingkan kepentingan pemimpin tidak boleh dianggap sebagai sesuatu yang telah terbukti tanpa menilai tuntutan dan tindakan sebenar parti itu.
“Kesimpulan kritikal saya ialah selagi manfaat kepada rakyat tidak diperincikan dan dibuktikan melalui pelaksanaan, strategi kingmaker Warisan lebih mudah dilihat sebagai percaturan untuk memperbesar kuasa tawar-menawar dan peluang jawatan bagi kepimpinannya.
“Warisan perlu menunjukkan bagaimana kerusi yang dimenangi akan diterjemahkan kepada hasil untuk Sabah. Jika hasil akhirnya lebih ketara pada jawatan pemimpin berbanding kesejahteraan rakyat, maka kritikan bahawa strategi itu lebih menguntungkan kepimpinan parti akan mempunyai asas yang lebih kukuh,” katanya.
Dalam PRU15, Warisan bertanding di 52 kerusi Parlimen seluruh negara dan memenangi tiga kerusi. Keputusan pilihan raya itu turut menyaksikan pembentukan Parlimen tergantung sebelum kerajaan baharu dibentuk melalui kerjasama beberapa gabungan politik.
Atan berkata, perkembangan politik menuju PRU16 akhirnya akan memberikan ruang kepada rakyat untuk menilai sendiri sejauh mana setiap parti menterjemahkan mandat yang diberikan kepada kepentingan Sabah.
Beliau berkata, ukuran utama bukan sekadar jumlah kerusi atau jawatan yang diperoleh, tetapi sejauh mana kuasa tersebut digunakan untuk menghasilkan perubahan yang boleh dirasai rakyat. – DAKWAT RAKYAT POST
About the Author
